KKTC - TC SOSYAL GÜVENLİK
ANTLAŞMASI
| Tanımı: |
| Sosyal Güvenlik en geniş anlamda çalışanların ömür boyu karşılaşacakları mesleki, sosyal ve ekonomik risklere karşı kornmasıdır. |
| Çalışanların ülke değiştirmeleri halinde korunmanın kesintiye uğramaması için yapılan ikili anlaşmalara "Sosyal Güvenlik Antlaşması" denir. |
| KKTC - TC Sosyal Güvenlik Antlaşması yürürlüğe giriş tarihi:1/12/1988 |
| KKTC - TC Sosyal Güvenlik Ek Antlaşması yürürlüğe giriş tarihi:1/1/2000 |
| Madde 2 |
| Bu Anlaşma, aşağıdaki yazılı sosyal güvenlik mevzuatı hakkında uygulanır |
| 1- Türkiye bakımından, |
| a-) İşçileri (Tarım işçileri dahil) kapsayan Sosyal Sigortalar (Hastalık, Analık, İşkazaları ile Meslek Hastalıkları, Malüllük, Yaşlılık ve Ölüm) hakkındaki mevzuat, |
| b-) Devlet memur ve hizmetlerini kapsayan T.C Emekli Sandığı hakkındaki mevzuat, (Malüllük, Yaşlılık ve Ölüm) |
| c-) Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar ile Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar hakkındaki mevzuat,(Malüllük, Yaşlılık ve Ölüm) |
| d-) 506 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun Gçici 20'nci maddesine tabi sandıklarla ilgili mevzuat, |
| 2- Kuzey Kıbrıs Tüğrk Cumhuriyeti bakımından: |
| a-) 16/76 sayılı Kıbrıs Türk Sosyal Sigortalar Yasası |
| b-) 30/1996 Sayılı Sosyal Güvenlik Kurumlarına Tabi izmetlerin Hesaplanması Yasası (Bu Yasanın yaş sınırlamaları il ilgili hükümleri, akit taraflara hizmet sürelerinin bildiriminde dikkate alınmaz.) |
| 3- Bu Anlaşma, bu madde yazılı mevzuatı değiştirecek veya tamamlayacak veya bu konuda yeniden çıkarılacak bütün mevzuat hakkında uygulanır. |
| Madde 6 |
| Akit Tarafların Yetkili Makamları aralarında anlaşmak suretiyle, 5'inci madenin genel kuralına başka istisnalar da getirebilirler. Ayni şekilde, Akit Taraflar karşılıklı mutabakat ile getirilen isisnaların, icabı halinde uygulanmamasınaizin verebilirler. |
| Aşağıdaki hususlar 5'inci madde hükümlerine istisna teşkil eder. |
| 1- İş merkezi Akit Taraflarından birinin ülkesinde bulunan bir işverenin hizmetindeki kimse, geçici olarak bir işin icrası diğer Akit Tarafın ülkesine gönderildiği takdirde, bu Taraf ülkesine vardığı tarihten başlayarak yirmi dört ay müddetle kendi ülkesinde çalışıyormuş gibi, hakkında iş merkezinin bulunduğu Akit Taraf mevzuat uygulanır. |
| Çalışlma süresi yirmidört ayı aştığı takdirde, işçi, işverenin veya işveren, işçinin muvafakatını almak şartıyla, önceden istekte bulunur ve 5'inci madde hükümünü ugulamak durumunda olan diğer Akit Tarafın Yetkili Makamı buna muvafakat ederse, bu kimse hakında iş merkezinin bulunduğu Akit Taraf mevzuatının uygulanmasına devam edilir. |
| 2- Merkezi Akit Taraflardan birinin ülkesinde bulunan bir nakliyat şçisi, bir işin icrası için geçici olarak diğer Akit Taraf ülkesine gönderildiği takdird, bu işçi hakkında, işyeri merkezinin bulunduğu ülkede çalışıyormuş gibi ıo Taraf mevzuatı uygulanır. |
| 3- Merkezi, Akit Taraflardan birinin ülkesinde bulunan hava nakliye işinde çalışan bir işçi, bir işin icrası için geçici olarak diğer Akit Taraf ülkesinde gönderildiği takdirde, bu işçi hakkında işyeri merkezinin bulunduğu ülkee çalışıyormuş gibi o Taraf mevzuatı uygulanır. |
| Madde 8 |
| 1- Akit Taraflardan birinin vatandaşı, Cevlet veya Amme hizmeti görmek üzere, Kurumu tarafından , diğer Akit Taraf ülkesine gönderilirse, bu kimse hakkında vatandaşı bulunduğu ülkede çalışıyormuş gibi o Taraf mevzuatı uygulanır. |
| 2- Vatandaşlık durumları ne olursa olsun, Türkiye ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti elçilik, temsilcilik veya konsolosluklarında ve buralardaki memurların şahsi hizmetlerinde çalıştırılan işçiler hakkında, temsil edilen Devletin mevzuatı uygulanır. |
| 3- Ancak, elçilik, temsilcilik veya konsolosluklarda veya buralardaki memurların şahsi jhizmetlerinde çalıştırılan işçiler, diğer akit Taraf vatandaşı oldukları takdirde, çalıştıkları müddetçe, vatandaşı oldukları Devletin mevzuatını tercih etme hakkına sahiptir. Bu tercih hakkı, İdari Düzenlemede tespit edilen şartlar ve süre içinde yalnız bir defa kullanılabilir |
| Madde 9 |
| Yürürlükten kaldırılmıştır. |
| Madde 11 |
| 1- İşverenleri tarfından belli bir işin icrası için Türkiye'de çalıştırılan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sigortalısı ile yanlarında ikamet eden aile fertleri veya Kuzey Kıbrıs Türk Cuhuriyeti'ndeçalıştırılan Türk sigortalısı ile yanlarında ikamet eden aile fertleri, geçici görevli olarak bulundukları ülkede çalışmakta iken, durumları derhal (acil) tedaviyi gerektirdiği zaman iş merkezinin bulunduğu ülkenin Sosyal Güvenlik Kurumları hesabına, hastalık veya analık sigortası yardımlarından, hastahaneye yatırılma dahil, yararlanırlar. |
| 2- Akti taraflardan birinin mevzuatna göre sigortalı çalışan kimseler ile yanlarında ikamet eden aile fertleri turistik amaççla diğer Akti Taraf ülkesinde bulundukları sırada, sağlık durumları derhal (acil) tedaviyi gerektirdiği zaman, kayıtlıbulundukları TRürkiye veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Sosyal Güvenlik kurumlarının hesabına hastalık veya analık sigortası yardımlarından, hastahaneye yatırılma dahil, yararlanırlar. |
| 3- Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre sigortalı çalışan kimseler ile yanlarında ikamet eden aile fertlri Türkiye veya Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Sosyal Güvenlik Kurumlarınca sağlaan hastalık veya analık sigortası yardımlarından yararlanmakta iken,ikametgahını diğer Akit Taraf ülkesinde naklettiği takdirde, bu yardımlardan yararlanmayadevam ederler. Ancak, ilgili ikametgahını geğiştirmeden önce Yetkili Kurumun müsaadesini almak zorundadır. Müsaade talebi, yalnız bu Kurumun bir hekimi tarafından ilginin sağlık durumunun ikametgahını diğer Akit Taraf ülkesine nakletmesine mani olduğu hakkında rapor verilmesi halinde reddolunur. |
| 4- Yukarıdaki fıkralar gereğince yardıma hak kazanmış bulunan bir kimseye yapılacak sağlık yardımları, geçici olarak bulunan yerdeki veya yeni ikamet mahallindeki Kurum tarafından özellikle sağlık yardımlarının kapsamı ve ifa şekli bakımından, bu Kurumun uyguladığı mevzuat hükümlerine uygun olarak sağlanır. Ancak, yardımların süresi yetkili Akit Tarafın mevzuatında öngörülen süredir. |
| 5- Bu maddenin 1,2 ve 3'üncü fıkralarında bahsolunan hallerde; protez, araç ve gereçlerin ve önemli sağlık yardımlarının sağlanması, mutlak olarak acil olan haller dışında, Yetkili Kurumun müsaade vermesi şartına bağlanır. |
| 6- Bu maddenin 1,2 ve 3'üncü fıkralarında öngörülen hallerde; |
| Sağlık yardımları (Tedavi), ilgilinin yeni ikamet ettiği veya geçici olarak bulunduğu memleketin Kurumu tarafından, bu yardımların kapsam ve ifa şekilleri hakkında bu memlekette cari olan mevzuata göre sağlanır. |
| Para yardımlarının (günlük ödenekler) denmesi, ilgilininkayıtlı ulunduğu Kurumca sağlanır. |
| 7- Bu maddenin 1,2 ve 3'üncü fıkralarında öngörülen hallerde yapılan yardımları masrafı, ilgilinin bulunduğu Kurumca karşılanır. Sağlık yardımları marafı, ilgilinin kayıtlı bulunduğu Kurum tarafından, yeni ikametgahının bulunduğu veya geçici olrak bulunan ülkenin Sosyal Güvenlik kurumuna, idari Düzenleme ile tespit edilecek şekilde fiili tutar üzerinden ödenir. |
| Madde 14 |
| 1- İki ülkede geçmiş sigortalılık sürelerinin birleştirilmesi suretiyle her iki Akit Taraf mevzuatına göre aylık veya gelir bağlanmış olan bir kimse, Ülkesinde ikamet etmekte olduğu Akit Taraf mevzuatına göre sağlık yardımlarına hak kazandığı ve aile fertlerine bu hakkı kazandırdığı takdirde yardımlar, ikamet edilen Ülkenin kurumunun yükümlülüğünde ve bu Kuruun mevzuatına göre sağlanır. |
| 2- Akit Taraflardan yalnız birinin mevzuatına göre aylık veya gelir bağlanmış olan bir kimse, diğer Akit Taraf Ülkesinde ikamet ettiği takdirde, aylığı ödeyen Akit Taraf mevzuatı uyarınca gerek kendisinin gerek aile fertlerinin kazandıkları sağlık yardımları, aylığı ödeyen Akit Taraf Yetkili Kurumunun nam ve hesabına ikamet mahalindeki Kurumca sağlanır. |
| Bu yardımlara hak kazanılmadığı, aylığı ödeyen Akif Tarafın mevzuatına göre tespit olunur. Yardımların kapsamı, süresi ve ifa şekli aylık almakta olan kimsenin ikamet ettiği ülke mevzuatına göre tayin edilir. |
| 3- Her iki Akit Taraf mevzuatına göre aylık veya gelir bağlanmış olan kimseler ile Akit Tarafladan yalnız birinin mevzuatına göre aylık veya gelir bağlanmış olan kimselerin ve bunların yanlarında ikamet eden aile fertlerinin diğer Akit Taraf lkesinde geçici ikametlerinde, durumları derhal (acil) yardım yapılması gerektirdiği zaman, birinci halde ikamet edilen Ülkenin Yatkili Kurumu, ikinci halde aylığı ödeyen Ülkenin yetkili Kurumu hesabına olmak kaydıyla, sağlık yardımlarından yararlanırlar. |
| 4- 2.'nci ve 3'üncü fıkralarda belirtilen sağlık yardımlarına ilişkin masraflar, Yetkili Sosyal Güvenlik kurumu tarafından yardımı yapan ülkenin Sosyal Güvenlik Kurumuna İdari Düzenleme ile tespit edilecek usullere göre fiili beeller üzerinden ödenir. |
| Madde 16 |
| 1- Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre yardıma hak kazanan kimse, tedavi sırasında kanuniikametgahını Yetkili Sosyal Güvenlik Kurumunun muvafakatı ile diğer Akit Taraf ülkesinenakletmiş olması halinde, sağlık ve para yardımlarından da yaralanır. Tıbbi bir mahzur bulunadığı takdirde, ikametgahın nakline muvafak edilir. Elde olmayan sebeplerden dolayı önceden alınmamış olsa dahi, muvafak sonradan da verilebilir. |
| 2- Akit Taraflardan birinin mevzuatına göre iş kazaları ve meslek hastalıkları sigortasından yardnıma ghak kazanan kimselere, diğer Akti taraf ülkesinde geçici ikametleri esnasında da bu yardımların yapılmaına devam edilir. |
| 3- Protez ve diğer önemli sağlık yardımları acil olmayan hallerfe ancak, Yetkili Sosyal Güvenlik kurumunun önceden muvafakatı alınmak suretiyle yapılır. |
| 4- Sağlık yardımları, yardıma hak kazanan kimseye işkamet mahallindeki Sosyal Güvenlik Kurumuna bağlı bir sigortalı gibi, bu Kurum tarafından sağlanır. Sağlık hizmetinde bulunmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuyla sözleşme yapmış olan kimseler ve sağlık tesisleri de ayni yükümşlülük altındadırlar. |
| Madde 23 |
| Akirt Taraflardan birinin mevzuatına göre, diğer Akit Tarafa geçen prim öeme süreleri dikkate alınmaksızın aylığa hak kazanılması halinde, bu Akit Tarafın Kurumu sadece kendisi tarafıdan uygulanacak olan mevzuata göre aylığı bağlar. |
| Geçici Madde |
| Bu Anlaşma değişikliği ile getirilen hakların evrilmesinde başvuru tarii esas alınır. Ancak, bu Anlaşmanın yürürlülük tarihinden önce gemiş süreler için aylık ve aylık farkı ödenmez. |
| Bu Ek Anlaşma onay belgelerinin teati edildiği tarihi takip eden aybaşından itibaren yürürlüğe girer. |
| Bu Ek Anlaşma 8 Ocak 1998 tarihinde ankara'da iki nüsha halinde Türkçe olarak düzenlenip imza edilmiştir. |